Gần đây tôi đọc lại tiểu thuyết. Đọc hơn 3 tuần, mười mấy bộ cũng vừa đủ cho hiện tại, chỉ còn vài giọt cuối cùng để tràn ly, để vượt qua. Một bộ nữa, chắc là đủ. Một bộ thật sự hay. Tôi nghĩ mình phải chọn thật kĩ. Đọc kĩ review, đọc vài chương đầu, check hơn chục bộ, cuối cùng mới quyết định nhảy hố Vân Trung Ca – Đồng Hoa. Trong đó, phải nhờ đến bài review này: https://ngahuuthontamvodungu.wordpress.com/cam-nhan-truyen/vi-sao-toi-yeu-van-trung-ca/

Lưu lại đây đường link này. Nhờ nó mà tôi không chỉ được đọc một tác phẩm hay, biết một tác giả tiềm năng, mà còn biết rằng đâu đó cũng có tồn tại một đọc giả như vậy, nếu gặp nhau chắc cũng có thể làm tri kỷ của nhau một đoạn.

Tuyến nhân vật nam là những người làm nên mạch diễn biến chính của truyện. Bộ tứ quyền lực: Lưu Phất Lăng – Lưu Tuân – Mạnh Giác – Hoắc Quang. Trừ Mạnh Giác, ba người còn lại được xây dựng trên các nhân vật và sự kiện lịch sử: Hán Chiêu Đế, Hán Tuyên Đế, và quyền thần Tam triều Vũ-Chiêu-Tuyên.

Đa số review tôi đọc được đều là về Lưu Phất Lăng hoặc Mạnh Giác. Người ta tranh luận với nhau ai mới là nam chính, ai mới là nhân vật hay nhất, ấn tượng nhất. Bản thân tác giả cuối cùng viết một lá thư về hai nhân vật này, xem chừng cũng không quyết được. Tuy nhiên, tôi lại muốn nói nhiều hơn về Lưu Tuân – đứa con ghẻ của tác phẩm và tác giả, và là true villain với đa số người đọc.

Lưu Bệnh Dĩ – Lưu Tuân – Hán Tuyên Đế là nhân vật làm tôi day dứt nhất. Không phải vì tôi đặc biệt yêu thích hắn, cũng không phải vì ấn tượng sâu đậm bởi tính cách tàn nhẫn, hay việc làm quyết tuyệt của hắn, hay chán ghét thái độ vô oán, vô hối với những điều đã gây ra cho những người thân của hắn. Tôi tò mò về hắn nhất trong suốt quá trình đọc vì hầu như tất cả các review không hề nói gì về hắn. Tôi day dứt về hắn nhất sau khi đọc xong là bởi vì nhân vật này như một màng sương mù, một nhân vật quá nhiều tiềm năng để khai thác sâu và rõ ràng hơn vậy mà tác giả cứ cố ý hờ hững (damn, she’s smart).

Hơn một lần tôi tự hỏi mình tâm hắn đã chuyển biến ra sao trong suốt quá trình từ kẻ đầu đường xó chợ, đến khi làm quan, đến khi được phục hồi thân phận, và đến khi đạt được khát vọng đế vương, và rồi mất đi chút hơi ấm tình người cuối cùng sót lại trong đời hắn? Hắn đã nghĩ gì, thấy gì đằng sau tất cả những điều đó? Đồng Hoa đã không hề đề cập tới tâm tư của Bệnh Dĩ suốt tác phẩm, cũng đẩy hết xấu ác cho hắn chẳng một lời giải thích. Vì tất cả những điều đó, đối với tôi hắn là một ẩn số, là một màu xám mờ mịt mà càng lớn tôi lại càng thưởng thức.

Lưu Bệnh Dĩ có tuổi thơ thê thảm tương tự Mạnh Giác và Lưu Phất Lăng, nếu không nói là còn thê thảm hơn hết. Người thân của ba người họ bị giết ngay trước mắt, tứ cố vô thân tiếp tục xoay sở với những thù địch mưu toan luôn rình rập lấy mạng mình. Tuy nhiên nếu Lưu Phất Lăng còn Vu An trung thành, còn kí ức về mẹ, về chị, có giấc mộng đẹp về làn váy xanh tâm giao giữa sa mạc để mong chờ, còn có một trưa hè được Lưu Hạ ném hạt dẻ cho hắn ăn, trải lòng với hắn, đồng ý làm tri kỷ của hắn dù chỉ là để cho qua chuyện; nếu Mạnh Giác còn có người cha nuôi phi thường, hai người anh kết nghĩa “mất nết” nhưng cũng thật lòng che chở, bảo bộc hắn; thì Bệnh Dĩ hắn trong suốt những ngày tháng thơ ấu, bên cạnh máu chảy, đầu rơi, khinh miệt của người xung quanh chưa một lần nếm trải thứ gì gọi là là tri kỷ, tâm giao. Tuy Hứa Bình Quân và những đồng bọn giang hồ cho hắn tình thân, nhưng bản thân Lưu Tuân vì bí mật thân phận, vì thế giới quan quá khác nhau, vì nguy cơ rình rập mà bản thân quá yếu thế, luôn cảnh giác, luôn giấu giếm mọi suy nghĩ của mình.

Bình Quân yêu hắn nhưng cũng tính kế hắn, xem thường hắn, Mạnh Giác cảnh giác hắn, càng tính kế hắn, Phất Lăng thi ơn cho hắn nhưng cuối cùng vẫn là một mực lạnh lẽo với hắn. Hơi ấm tri kỷ duy nhất, làm hắn dốc được chút thực tâm, chút thơ ngây không vụ lợi mà đối đãi chỉ là đoạn thời gian ngắn sau khi hắn đã trưởng thành, gặp gỡ Vân Ca. Đó là lúc họ chơi cờ, nói chuyện phiếm, say rượu dắt nhau tới mộ của tổ tiên hắn vốn là tội nhân tiền triều, được nàng mơ hồ hiểu rõ tâm sự và thân phận mà vẫn yêu mến, vẫn hết lòng giúp đỡ hắn, thành toàn cho hắn, không một chút toan tính riêng nào cho bản thân mình. Trong một trường đoạn đối thoại, sau khi đã đoạt được ngai vàng, Lưu Tuân tự nhận Vân Ca là hình ảnh tượng trưng cho khát vọng vinh hiển, phú quý, tự do không thể với tới lúc còn bần hèn của hắn. Nhưng không chỉ như vậy, Vân Ca cũng chính là hình ảnh thoáng qua duy nhất mà hắn từng phảng phất xem như tình thân. Mà xót xa thay cho hắn, chút xíu trong trẻo đó hắn cũng không dám nắm giữ, để rồi biến thành đắng chát. Càng xót xa hơn khi tấm lòng đó của Vân Ca cũng là bởi nhận lầm hắn là Lưu Phất Lăng mà trao cho.

Tôi vừa ngạc nhiên, vừa không ngạc nhiên chút nào khi cuối cùng Lưu Tuân thẳng tay dùng oán báo ân giết Chiêu đế, nhanh nhẹn hãm hại Vân Ca, phất tay đẩy vợ con mình vào mưu mô tranh đoạt, lưu loát đóng màn kịch ân ái với con kẻ thù, rồi cuối cùng khi nhìn lại hắn cũng vẫn là: “đã đặt cờ thì chớ nói tới hối hận”. Lưu Tuân không nhận được tình người, chưa bao giờ được ai đó bỏ qua lợi ích vì mình, chưa bao giờ biết cái gì gọi là kẻ sĩ chết vì tri kỷ (hơi sến, hahahaha), nên tất yếu hắn không biết như thế nào là vì ai khác mà bỏ qua lợi ích, mà dừng lại, mà vướng bận, mà do dự. Cũng càng không vì ai hay cái gì mà hối tiếc. Việc nên làm thì làm, cờ đến tay thì phất, đóng thật tròn trịa vai của mình. Bởi thế nên khi Phất Lăng còn đang giàn xếp thế cục cho bá tánh, an bài cho tri kỷ, Mạnh Giác còn đang phân vân giữa quyền lực, tình yêu, và thù hận, dể rồi khi cả hai đứa kia đều lang mang, lở dở tất tật, thì Lưu Tuân hắn vô tình, bạc nghĩa cứ thế thẳng tắp một đường đi lên ngai vàng, thành công tập kết và nắm giữ được quyền lực. Ít nhất cũng được việc hơn hai đứa kia, phải không?

Đây chính là sức mạnh của một quyết tâm duy nhất. Làm được không?

Chữ nhẫn được viết là một đao đâm xuống tim. Người có tim mà lại để ở quá nhiều chỗ thì không nhẫn được. Phải thế không?

Bệnh Dĩ có tim không?

Khởi đầu của hắn như vậy, kết thúc của hắn như vậy, con đường của hắn như vậy, đúng như chính hắn khi đã là Tuyên Đế kết luận với Mạnh Giác: “suốt những năm tháng này ta đều là cô gia quả nhân”. Nghe không ra hắn là nói một câu nhận xét bâng quơ tất yếu, hay là đang tự giễu chính mình. Hay là cả hai?

Có những khoảnh khắc tôi tự hỏi mình, ngoài lo sợ và quyết tâm giết người để tranh đoạt khi hắn quay lại thấy Phất Lăng và Lưu Hạ ngồi đó dưới trăng nói mấy chuyện không đầu không cuối, hắn có cảm nghĩ gì ? Nếu từ đầu Lưu Tuân biết rằng Phất Lăng sẽ truyền ngôi cho hắn bất kể là Phất Lăng không chết, bất kể Lưu Hạ là người tri giao với Phất Lăng, liệu rằng Lưu Tuân có xuống tay với Phất Lăng và Vân Ca hay không? Vì rằng, khi đối mặt với Phất Lăng trước khi chết, khi biết được rằng Phất Lăng đã luôn chọn hắn, dường như bản thân hắn đã thực sự có một chút cắn rứt, một chút hổ thẹn, một chút chao đảo khi đối diện với sự bất tư lợi của Phất Lăng, khi hắn biết được mình vốn có lựa chọn khác, ít tàn nhẫn hơn mà vẫn có thể đạt được mục đích. Rồi tôi tự cười nhạo mình. Con người là như vậy, vốn không có thông tin đầy đủ, nhận thức lại méo mó. Méo mó bởi vì người ta không thể phán đoán ra một thứ quá khác với chính mình. Lựa chọn vào từng thời điểm chính là lựa chọn duy nhất. Tất yếu phải vậy thôi. Chưa kể, với tính cách của Lưu Tuân, dù sao cũng sẽ diệt trừ hậu họa. Hoặc là chính trong vô thức sâu thẳm hắn cũng biết kiểu gì hắn cũng sẽ như thế, nên khi xuống tay mới một nhát sạch sẽ, gọn gàng như vậy mà chưa từng cố gắng nghe ngóng, thăm dò thêm.

Trứng có trước, hay gà có trước? Quan trọng sao?

Từ trong sâu thẳm, tại sao tôi lại day dứt về nhân vật này nhiều đến vậy? Vì hắn được xây dựng quá mờ mịt chăng? Vì sự cô độc của hắn chăng? Vì sự không hối hận của hắn chăng? Vì cơn mưa này lạnh lẽo chăng?

Viết ra để bỏ lại. Day dứt về Lưu Tuân vơi nhiều. Nếu đọc lại Vân Trung Ca lần nữa, tự nhủ lòng sẽ dành nhiều thời gian hơn thật công bằng mà cẩn thận xem xét, thưởng thức Mạnh Giác.

Kỉ niệm chiều mưa to, ngày 19/12/2018 – lái xe từ Bình Thạnh qua Quận 5.