Vậy là sau gần 3 năm tôi đã có thể nhảy lại vào cái đầm nước sâu tối của Vân Trung Ca.

Đợt dịch này đã đọc lại gần hết các tác phẩm đặc sắc của Đồng Hoa. Đầu tiên là Trường Tương Tư, sau đó là Ký Ức phiêu tán ngân hà, nhưng vì mãi không muốn đối diện với cái chết của Ân Nam Chiêu nên đã dừng lại ở quyển 3, rồi thì Vân Trung Ca, và vài ngày trước là Đại Mạc Dao.

Trước đây tôi từng nghĩ điều ngăn cản tôi đọc lại Vân Trung Ca dù chỉ 1 lần là số phận và cái chết của Lưu Phất Lăng – nhân vật tôi yêu thích nhất tại thời điểm đó. Nhưng sau đó 1 năm khi đọc Ký Ức, rồi đọc lại 3 lần trong vỏn vẹn 1 tháng, liên tục đối mặt với cái chết của Ân Nam Chiêu, tôi không còn tin chắc lắm vào quan điểm ấy nữa. Và năm nay thì không đọc nổi Ký ức nhưng lại có thể đọc lại Vân Trung ca :))) Có thể thấy vào năng lực nhìn thấu, năng lực đối diện, và năng lực chấp nhận ở mỗi thời điểm thực bất đồng.

Lần này đọc lại Vân Trung Ca, tôi cố tìm cho mình câu trả lời về cái nỗi sợ hãi cố hữu 3 năm trong lòng mình kia, và đo lường xem mình đã thay đổi ra sao bằng cách nhìn về cùng 1 vấn đề với mình trước đây.

3 năm trước tôi nghĩ rằng Vân Trung Ca viết về những sự lỡ làng. Lưu Phất Lăng bỏ lỡ Vân Ca khi nàng vừa đến Trường An vì vuột mất dịp nói cho nàng danh tính thật sự. Mạnh Giác bỏ lỡ Vân Ca trong khi đang dao động giữa một bên là quyền lực và một bên là chân tình. Vân Ca bỏ lỡ Lưu Phất Lăng vì một túi thơm, hay chính vì sự hồn nhiên của nàng. Và rồi Vân Ca lại bỏ lỡ Mạnh Giác vì nàng cần ai đó để gánh vác sự hằn học của nàng đối với cái nghiệt ngã của số phận.

Lần nào lần nấy cái lỡ làng đó cũng dường như chỉ là đường tơ kẽ tóc, đều rất suýt soát. Nếu Lưu Phất Lăng có thêm 1 giây trước khi người khác kéo tới, chỉ 1 giây là quá đủ để nói ra cái tên thật của mình. Nếu Mạnh Giác quyết định sớm hơn 1 buổi chiều. Nếu Vân Ca, nàng đừng hồn nhiên đến thế, đừng làm người khác muốn bảo vệ sự hồn nhiên của nàng đến thế, có lẽ Mạnh Giác đã nói thật cho nàng biết về túi thơm kích phát bệnh kia, về những con cá được âm mưu từ rất nhiều năm trước để nàng cẩn thận đề phòng. Nếu như trước đó người và đời nỡ ném cho nàng những khắc nghiệt nho nhỏ để chuẩn bị cho nàng sự thấu hiểu những điều bất đắc dĩ của nhân sinh.

Trải nghiệm đọc Vân Trung Ca của tôi từng là như thế, đi từ thất vọng đến hy vọng rồi đến thất vọng, rồi lại hy vọng, rồi lại thất vọng… Một vòng tròn mà Đồng Hoa đã tạo ra một cách liền mạch, vì các điểm vẽ của chị rất tinh mịn, khi ranh giới của chúng quá mong manh. Những lỡ làng vì thế lại càng thuyết phục, càng để lại nhiều nuối tiếc, nhưng lại càng khó chịu, đến mức khó mà cam tâm. Chỉ cần một trong những cái nếu như ấy xảy ra, thì kết cục, tuy kiểu gì cũng chẳng thể vẹn toàn, nhưng đã hạnh phúc hơn, sáng sủa hơn biết bao nhiêu lần. Chỉ chút xíu ấy thôi mà, hừ, chút xíu ấy thôi mà, nỗ lực nhiều đến thế sao lại bất khả, sao lại vô vọng, sao lại phải để hạnh phúc khó nắm bắt đến thế.

Lực bạt sơn hề khí cái thế,
Thời bất lợi hề Chuy bất thệ.
Chuy bất thệ hề khả nại hà,
Ngu hề Ngu hề nại nhược hà?

Cai hạ ca – Hạng Vũ

Anh hùng hào kiệt, quẫy đạp giang sơn, trăm câu nghìn chữ cuối cùng đến bờ môi lại chỉ còn vỏn vẹn ba chữ “nại nhược hà”. Làm sao đây? Còn có thể thế nào? Chẳng thể nào khác. Là như thế đó.

Lần này thì tôi đã có thể tiếp nhận. Mọi điều vốn đều tiến triển từng chân tơ kẽ tóc một, chỉ là người ta chẳng thấy được tiến trình đó. Bởi dưới đôi mắt thông thường, khi có thể thấy được, thì đã là một cơn bão chẳng thể cản nổi chứ chẳng phải là cú đập cánh ngẫu nhiên của một con bướm. Bởi với đôi tay này, những thứ nhỏ bé như hạt cát, hạt bụi, như sợi bông tơ bay qua trong gió kì thực lại khó mà nhìn thấy, càng khó mà nắm bắt. Phất Lăng, đến như chàng cũng chẳng thể, chẳng thể. Phải thế không?

Hoàng thượng, thần cả gan, nhưng lần này không hỏi, thần sợ…Trong lòng thần đã thấy hoang mang rất lâu, khi hoàng thượng lần đầu tiên triệu kiến thần, có hỏi thần ‘Cả đời này chuyện vui sướng nhất là chuyện gì?’, ‘Chuyện muốn làm nhất là chuyện gì?’, thần cả gan muốn biết đáp án của hoàng thượng?”

Lưu Phất Lăng không trả lời ngay, nhắm mắt lại, giống như đang suy tư.

Sau giây lát, Lưu Phất Lăng cười nói: “Chuyện vui sướng nhất chính là cưới được thê tử tốt.”

Lưu Tuân nín thở chờ câu trả lời kế tiếp của Lưu Phất Lăng.

Lúc này ý cười trên mặt Lưu Phất Lăng dần dần nhạt đi, vẫn không cất lời, Lưu Tuân lẳng lặng đứng một lúc lâu, thấy Lưu Phất Lăng ủ rũ nặng nề, tựa như đang ngủ, hắn nhẹ nhàng đứng dậy, đang muốn lui ra, chợt nghe thấy Lưu Phất Lăng nhẹ giọng nói: “Chuyện muốn làm nhất chính là có thể ở cùng nàng ngày lại ngày cho tới bạc đầu.”

Lưu Tuân vô cùng sợ hãi, không dám nhìn thẳng vào Lưu Phất Lăng.

Lưu Phất Lăng phất phất tay, Lưu Tuân lập tức xoay người, bước chân vội vàng, gần như là trốn chạy ra khỏi phòng.

Vân Trung Ca- Quyển 3 Chương 1

Từ thực tại, đến không cam lòng, đến thấy rằng nhân và duyên một khi đã kết thành quả, thì chẳng do người muốn mà có thể bác bỏ, mà có thể khước từ, mà có thể bóp méo. Muôn vàn bất đắc dĩ đến cùng chỉ có thể hóa thành một hơi thở, rồi hơi thở lại chỉ có thể trở về với thinh lặng, với hư không.

Trong ánh mắt của Lưu Tuân lộ ra vô cùng hân hoan, giọng nói lại chỉ lạnh nhạt như thể trần thuật một câu chuyện: “Chúng ta rốt cuộc cũng hạ xong ván cờ còn chưa đánh xong đó, ta thắng.”

Trong ánh mắt Mạnh Giác cũng không có bi thương, chỉ có lạnh nhạt và trào phúng: “Phải không?”

Dưới lạnh nhạt và trào phúng, là ba phần mỏi mệt, ba phần chán ghét, bốn phần không quan tâm. Thân thể hắn lảo đảo loạng choạng, không còn đứng vững được, vô cùng đau đớn làm cho trước mắt hắn bắt đầu mơ hồ không rõ, hình ảnh Lưu Tuân mờ dần đi, một người mặc y phục màu xanh lục tươi cười bước tới chỗ hắn. Khóe môi hắn bỗng nhiên khẽ hé cười, nhìn về phía bầu trời xanh mênh mông xa thẳm. Ở nơi xa tắp, bên ngoài hồng trần hỗn loạn, có mây trắng lững lờ trôi đó, nàng đã quên được hết thảy hay chưa, đã tìm thấy sự bình yên của nàng hay chưa?

Nàng thật sự đã quên tất cả về ta rồi sao?

Bệnh của nàng đã đỡ hơn chút nào chưa?

Vân Trung Ca – Quyển 3 Chương 20

Đọc lại lần này, điều đáng quý Vân Trung Ca để lại trong tôi chính là ở 2 đoạn này. Sau tất cả, Lưu Phất Lăng với tấm lòng như bầu trời, Mạnh Giác lại hãnh tiến như một cơn gió; với họ giờ phút cuối có nuối tiếc, cũng có bất đắc dĩ, nhưng cũng bình thản, chẳng làm ra những kháng cự nhàm chán – vô ích, cũng chẳng mang vác theo oán hờn. Điều mà họ nghĩ đến cuối cùng vẫn là lê dân bá tánh chẳng thể một ngày không vua, là một vầng mây thơ bé đã chẳng còn bầu trời hay cơn gió bầu bạn.

Vân Ca, thôi thì chúc em, sau khi đi qua thiên sơn vạn thủy như em khăng khăng phải thế, một lúc nào đó em sẽ nhận ra chốn về thanh thản thật sự.

Phan Thiết, Oct 16 – Một trưa nắng đẹp và một tuần nhiều biến động.